Uzun zamandır yazmak istediğim bu yazımda kader olgusundan bahsetmeye çalışacağım.”Kaderimde varmış sınavı kazanamamak” ya da “Tanrı yazmış biz oynuyoruz.Hiçbirşeyden sorumlu tutulamam” gibi sığ düşünceleri yıkmaya çalışacağım.
Öncelikle kader dediğimiz şey nedir?Kader; olmuş,olan ve olacak herşeyin Allah tarafından bilinip yazılmasıdır.Ama sanıldığı gibi bir seneryoyu oynamıyoruz.Kendi irademizle birşeyler yapıyoruz ,bir sonuç alıyoruz.Ama Allah bunun böyle olacağını bildiği için daha önceden yazmış oluyor.Çünkü Allah zaman kavramından bağımsızdır.Bizim için geçmiş,şimdi ve gelecek vardır.Geçmişte ne yaptığımızı biliriz şimdi ne yapıyor olduğumuza karar veririz fakat gelecekte neler olacağını bilemeyiz.Aslında bizim için gelecek yoktur.50 yıl sonra da şimdiki zamanı yaşıyor olacağız.Yani gelecek insanlar için zihinlerindeki bir ütopyadır.Şöyle bir şekille izah etmek gerekirse
Biz kendi boyutumuzda zaman çizgimizde ilerleriz.Şekildeki gibi gelecekle aramızda bir duvar vardır.Ne olacağını bilemeyiz.Sadece geçmişi ve şimdiyi biliriz.Şeklin etrafınını kapsayan mavi halka ise İlahi Görüştür.Bizim zaman çizgimizin dışında geçmişi geleceği herşeyi gören bir göz gibi.Bütün yapacaklarımız kader defterimize yazılır biz zamanı geldiğinde kendi irademizle o olayları yaşarız
Kader 2′ye Ayrılır
1-)İrademizden Bağımsız Kader:
Doğacağımız ülke,annemiz,babamız,ten rengimiz gibi şeyler bizden bağımsız oluşur.Hayatımızda da çoğu şey bizim irademizden bağımsız gelişir.Örneğin beklemediğimiz bir yerde arkadaşımızla karşılaşmak.Bu bir tesadüf değildir.Tesadüf diye birşey yoktur.Kaderimizde orada karşılaşmak vardı ve bunu irademizle engelleyemeyiz.Bütün arkadaşlarımız tandığımız ve tanışacağımız kişiler de bizim irademizden bağımsızdır.Kadermizde olanlarla tanışır.Hatta Mevlana’nın görüşüne göre insanlar dünyaya gelmeden önce ruhlar aleminde dünyada arkadaş olacağı kişilerle tanışık olurmuş.Ne zaman,nerede ve ne şekilde öleceğimiz de bizden bağımsızdır.Ancak nasıl öleceğimiz bizim irademizde olabilir.Sağlıklı beslenirsek örneğin kanserden korunabiliriz gibi
2-)İrademiz Dahilindeki Kader:
Burada yapacaklarımızdan sorumlu biziz.Çünkü olaylara özgür irademizle karar veririz.Örneğin bir sınavı çalışırsak kazanırız.Çalışmazsak kazanamayız.Eğer kaderimde ne varsa o olur diyip çalışmayı bırakırsan kaybedersin çünkü kazanıp kazanmayacağımıza Allah karar vermiyor.O ne olacağını biliyor.Ne yapacağına karar vermek senin elinde
yaw yanlış olmuş :D kader 2ye ayrılmaz :D
kaça ayrılır?
Bu sitenin içeriği ile alakalı bir yazı değil bu. Sanırım burada bunları yazmakta sizin kaderiniz:)
Şimdi olay hernekadar derin bir mevzu olsada irdeleyebilmek erdemdir..
Evet, kaderi saydığınız 2 kategoriye ayırabiliriz.. İrademiz dahilinde ve dışında olanlar..
Fakat şu durumlar beni biraz kader konusu dışına atarak düşünmeye sevk etmekte:
* irademiz dışında olanlara kim, nasıl ve neden karar veriyor?
* İrademiz dahilindekileri zaten biliyorsa biz bu kaderi neden yaşıyoruz? Eğer beni sınav etmek için gönderdi ve yapacaklarıma dair bir delil aradıysa, beni kusurlu yaratıp cezalandırmasının anlamı nedir?
Başka bir düşüncem ise şudur: Bence kader, yani geleceğimiz ne düşündüğümüz ve niyetimizdir. Neyi ne kadar düşünüyorsak onu yaşarız, adeta onu çekeriz..
@ahm3t;
sitenin içeriğiyle ilgili olmaması doğrudur bazen kafama esenleri yazıyorum
@Guardian;
Zaten gerçeklere ancak sorgulayarak varabiliriz.Elimden geldiğince sorularını cevaplamaya çalışacağım
*Bildiğin gibi dünyada belirli bir düzen var.Zengini,fakiri,siyahı,beyazı,körü,sağırı her türden insan var.Bunların nasıl olacağına elbetteki bizi yaratan Allah karar veriyor.Neden böyle yapıyor onu bilemeyiz.Yani Türkiye’de doğmanın ya da sağır olmanın Allah katında elbet bir hikmeti vardır
*Allah bizi kusurlu yaratıp cezalandırmıyor.Bu dünya imtihan dünyasıdır.Zorluklara göğüs gerebildiğimiz derecede öteki dünyada mükafatlandırılacağız.Zaten Allah’ın geleceği bilmemesi düşünülemez.O zaman yaratıcı olmazdı.Biz zamanı geldiğinde kendi aklımızla birşeyler yapacağız.İyi şeyler yaparsak diğer dünyada mükafatlandırılacağız,kötü şeyler yaparsak cezalandırılacağız
*Kader neyi düşündüğümüz değildir.Gün içinde kimle karşılaşacağını ya da trafik kazası geçirmeyeceğini bilemezsin.Olaylar bizim dışımızda gelişir
Merhabalar
Blogspot Dostları nı gezinirken rastladım size.Kader yazınız ilgimi çekti. Tesbitleriniz gayet doğru ve yerinde tesbitler.Bence kader olgusu bu kadar güzel açıklanabilir ancak.
ahm3t rumuzlu arkadaş bu yazının site içeriği ile ne alakası var diye yazmış.Pek ala alakası var.Çünkü bunlar bizim hayatımızın içinde olan şeyler.Hayatımızda olan şeyleri hayatımızdan soyutlayabilirmiyiz. Hayatın içinde olan birşeyin her şeyin içinde olması gerek. Bu gök yüzündeki yıldızların güzelliğinin farkında olmayıpda bu yıldızların gök yüzünde olmasının ne anlamı var demek gibi bir şey.
İkinci olarak Guardian rumuzlu arkadaşımız şöyle demiş.
* irademiz dışında olanlara kim, nasıl ve neden karar veriyor?
* İrademiz dahilindekileri zaten biliyorsa biz bu kaderi neden yaşıyoruz? Eğer beni sınav etmek için gönderdi ve yapacaklarıma dair bir delil aradıysa, beni kusurlu yaratıp cezalandırmasının anlamı nedir?
Bu arkadaşa şöyle cevap vermek istiyorum.Bizim insan olarak en büyük zaafımız.Bir şeyin aslını anlayamadığımız veya anlama kabiliyetinden yoksun olduğumuz zaman hemen o şey hakkında kendimize has gerekçeler ortaya koyarız.Büyük islam bilgini İmamı Gazeli hazretleri islamı yeterince anlayamayıp sorgulayanlar hakkında şu güzel örneği verir.
” İslamda her şey yerli yerincedir yanlış ve kusurlu olan hiç bir durum yoktur.
bunu anlayamayanlar şuna benzer.Bir ev düşünün bu evin dizaynı ev sahibi tarafından en güzel bir şekilde yapılmış,düzenlenmiş herşey olması gereken yere konmuştur.Sonrasında bu eve gözleri görmeyen bir ama girer ve bir eşyaya ayağı takılarak eşyayı devirir.O ama kişi şöyle serzenişte bulunur. ” hiç bu eşya buraya konurmu ? ” diyerek ev sahibinin eşyayı yanlış yere koyduğunu düşünür.Halbuki eşya konulması gereken yere konmuştur ancak ama olan kişi bunu görüp algılayamadığından kendi hatasının sebebini ev sahibinde aramıştır.Bilmem anlatabildimmi ?.
Mesela hepimiz bunları sorgularızada kainatta ve doğada olan bunca güzel şeyleri neden hiç sorgulamayız.Örneğin insanın yer yüzünde hayat sürmesi için gereken her şey o dünyaya gelmeden var edilmiştir.Öreneğin neden yaşamamız için bize gerekli olan oksijenin atmosferde olması gibi güzellikleri bir tarafa bırakıp neden başka şeyler sorgularız hep ?
Bir islam bilgininden bir üniversite öğrencisi unutmaycağı hatırda kalacak bilgeye yakışır bilge sözler istemiş islam bilgininde ona şöyle demiş. ” Allaha asla isyan etme eğer bir gün ona isyan etmek istersen onun mülkünden çık ” demiş.Öğrenci şöyle demiş.Hocam nereye gitsek bütün galeksiler, gezegenler , bütün kainat onun mülkü onun mülkünden çıkabilmek mümkünmü hiç ? diye sormuş.Bilge ona şöyle cevap vermiş. ” O zaman o nun mülkünde yaşayıpta ona isyan etmek olurmu ? ” demiş.
Bütün meselenin özü bu.Mülkün sahibi olan her türlü tasarruf hakkınada sahiptir.O arkadaşımıza kendi iş yerinde kendi mülkünde dışarıdan birisi niye böyle davranıyorsun deme hakkı varmı ?
TEFEKKÜR
Doğarken hiç kimse sormuyor bize
Ölürken de neden hiç sorulmuyor ?
Öyleyse neyiz biz bu neyin hikayesi ?
Varlığımıza sebep hangi gücün iradesi ?
Hangi varlık ki bu dünyaya göndermiş ?
Bizleri var etmekten muradı acep neymiş ?
Bunları düşünmekten hep aklımla zordayım
Bir cevap arıyorum ben, ben neden buradayım ?
Bu varlık aleminin sahibi kimdir nedir ?
Bu semayı direksiz boşlukta tutan kimdir ?
Gökyüzüne yıldızları inci inci dizipte
Gökyüzünü bir avize gibi süsleyende kimdir ?
Bu güneş milyonlarca yıl yanarda niçin bitmez ?
Bu ısı bu enerji nedendir hiç tükenmez ?
Ona yakın olsaydık kül olup yanacaktık
Biraz uzağında kalsak buz olup donacaktık
Kim bu dengeyi kuran,yerli yerice oturtan ?
Kim geceyi aydınlatan,kim gündüzü karartan ?
Hayatın gayesi ne ölümün anlamı ne ?
Bir damla suya sebep kimdir bizi yaratan ?
Bir beyaz gelinliğe bürünür bütün kışlar
Bir renk cümbüşüyle oluşuyor her bahar
Her renkten her türde türlü türlü varlıklar
Rengarenk çiçeklerle kelebekler ve kuşlar
Uçsuz bucaksız denizler okyanuslar ve dağlar
Durmaksızın denize akar durur ırmaklar
Bütün bu güzellikler acep kimin eseri ?
Bu arzın bu evrenin sahibi nasıl biri ?
Her varlıkta onun izi her şeyde imzası var
Nede güzel yaratmış kim bu yüce sanatkar
Bunları düşünmekten hep aklımla zordayım
Bir cevap arıyorum ben neden buradayım ?
Bizim için yaratmış her türden her nimeti
Tattırır dilimizle türlü türlü nimeti
Her şey bizim için her şey bize amade
Belikli o bizlere, ne kadarda şefkatli
Bunlara tesadüf demek bir aklın işi değil
Yaratıcı bir varlığın inkarı mümkün değil
Öğrendim bildim seni Rabbim hiç unutturma
Her şeyden mahrum bırak senden mahrum bırakma
HİKMET GÜNDÜZ 16/9/1999
Düşünen ve kendini sorgulayanlar içindir
Yasal Uyarı
Şiirler yasal güvence kapsamında olup şairin ismi ve site adresi
verilmeden kullanılması yasaktır
biraz uzun oldu kusura bakmayın
Selam ve sevgilerimler
evlenecek insan kaderde neye göre oluyo ?boşanmakta irademiz dışında mı oluyo?
@heidi
evlenmekte boşanmakta kendi iradeniz dahilinde olan şeyler
eline sağlık kardeş çok güzel izah etmişsin
burdan şu sonuç çıkıyor insanın ömrü şimdi den ibaret ozaman bu şimdi yi bize lütfeden allahu tealaya kulluk görevlerimizi aksatmadan hemen =ŞİMDİ= yapmamız lazım çünkü yarına ulaşmamız belli değil ulaşsakda yarın kalan ömrümüzün ilk günü veya…
slm ben kaderi şöyle tanımlamak istiyorum, allah bizim ne yapıp ne yapamayacağımızı bilir yazması gerekmez bilmesi yeterlidir çünkü kuranı kerimde genellikle biz biliriz ıfadesi çok kullanılmıştır.biz irademizle bazı şeyleri yaparız allah bunu önceden bilir çünkü kulunu kendısı yaratmıştır ve bizi tanır kapasıtemızın neye yetıp neye yetmeyeceğini bilir.elbette kader ikiye ayrılır irademizin dışındakiler ve irademız dahilinde olanlar.neden önce yazılmadığını şöyle anlatmak istiyorum bizler gün içerisinde eylemlerimizi yaparken zaten yazıcı melekler yaptıklarımızı yazıyorlar ve kayıt altında tutuyorlar onun için allahın önceden yazması gerekmez bilmesi yeterlidir.zaten insanların kafasını karıştıran konu bunun yazılması messelesıdır sırf bu yüzden ınsnalar bu kader konusunu bır türlü çözemiyorlar ve karıştırıyorlar.allahın yazmasına ihtıyacı yoktur bilmesi yeterlidir.ve şunu da söylemek istıyorum allah kaderın dahılı olanı da dışındakını de bilir farzedelım bız hayatı yaşadık ve öldük doğum ile ölüm arasındakı yaşadığımız herşeyi allah şu an biliyordur bunu akli gözünüzle görmeye çalışın…..
Konuyu muhteşem açıklamışsınız,tek bir bakış açısından adeta korkarmışcasına detaylara inmeyi günah olarak görenlerin epey kızacağı bi açıklama.HiKMET GÜNDÜZ ÜN yorumuda ayrı bi mutluluk verici ve bilgilendirici ayrıca şiir onunmudur ki her kiminse evet bu benim dedirten bi şiir di benim için.
yaklasık bir haftadır kuantum düşünceyle ilgili yazılar okuyorum ,videolar izliyorum ve sizin de bu konudaki düşüncelerinizi okudum,sizinle iletişime geçmek istiyorum fakat iletişim bölümündeki resim benim bilgisayarımda açılmadı mail adresimden bana ulaşırsanız çok sevinirim.
Ali rumuzlu yorumcu şöyle demiş
Konuyu muhteşem açıklamışsınız,tek bir bakış açısından adeta korkarmışcasına detaylara inmeyi günah olarak görenlerin epey kızacağı bi açıklama.HiKMET GÜNDÜZ ÜN yorumuda ayrı bi mutluluk verici ve bilgilendirici ayrıca şiir onunmudur ki her kiminse evet bu benim dedirten bi şiir di benim için.
Evet yukarıdaki şiir şahsıma aittir.Aynı zamanda şairlik yanımda vardır.Diğer şiirlerimi merak edenler http://onunizinde.blogspot.com dan şiirlerime ulaşabilirler.Teşekkürler
ben şunu belirtmek iaterim acizane irademiz dahilinde yaptıklarımız ve yapacaklarımzda kader diğimi yani.bence buda kader kader dediğimiz şey bence bir imtahan aracı.çünki kader dediğimiz ve bazılarımız için çok güzel gelişen olaylar bazılarımız için çok acı ve hüzünlü gelişen olaylar sonuçta rabbim insan oğlunun kaldıramıyacağı ve dayanamıyacağı hiç bir olayı insan oğluna vermez .çünki iyisiyle kötüsüyle biz kullarıyız.sonuçta hiç kimse yaradanına zarar veremez bu mümkün değil çünki.sadece ve sadece kendi neslimize ve kendimize zarar veririz bunun mükafatıda cezasıda zaten belirtilmiştir dinimizde.kötü kaderlede imtahana tutuluyoruz iyi kaderlede imtahana tutuluyoruz.her iki durumdada yardanı inkar etmememiz gerekiyor.çünki insanoğlu ortalama 60yıl yaşar altmış yılda kimse neyle ve neşekilde imtahan edileceğini bilemez ömrü boyunca bize göre çile rabbimiz açısından imtahan içinde ömrünü tamamlayabiliyor.ama bir süre çile ve dert çekipte sonra çok rahat ve ferah bir yaşam sürenlerde var sonuçta kaderimize inanmak gerek.sonuçta irademiz dahilinde yaptığımız işler ve olaylar bile kaderimizdir.buradaki püf nokta her iki durumdada rabbine isyan etmemek ve şükür etmek bizim yapmamız gerekiyor.firavun örneği çok güzel bir örnektir tüm imkanlar önüne sunulduğu halde rabbine isyan etmiştir.ve cezası dünyada verilmiştir.öbür taraftaki cezasınıda rabbim bilir .
Sayın Utku Şen
Bence ne evlenmek nede boşanmak kendi irademiz dahilinde.
Evleneceğim insan ile tanışmadan nasıl evlenebilirim? Hani hiç birşey tesadüf değildi. Bence senaryo yazılı biz sadece rol oynuyoruz.
Maalesef herkes şanslı değil. Kiminin hayatı yolunda giderken kimi bu dünyada cehennemi yaşıyor. Bu nasıl adalet anlamadım.
Neyse, bu da benim düşüncem…
Üstteki yorumları yapanlar Asrın Getirdiği Tereddütlerdeki soruyu okusunlar.Sadece soruyu okusunlar.Allah (c.c) insanların yapacağı herşeyi önceden biliyor.Örneğin bir insan ne yaparsa yapsın Allah onun cehenneme gideceğini biliyor ve sonuçta o insan cehenneme gidecek.Ders çalışma hakkında örnek vermiş arkadaşlar.Ders çalışma ve çalışmama seçeneğin var Allah senin önceden hangisini seçeceğini biliyor.Çalışmamayı seçeceksin mesela.Zaten önceden çalışmamayı seçeceğin biliniyordu.Ne yaparsan yap değişmez.Zaten pek çok islam alimi bu konu hakkında pek konuşmaz.Peygamberimiz döneminde de Sahabiler böyle soru sormaya cüret etmez.Bilginiz yoksa araştırın bu sorunun cevabını size direk veremem malesef ben çok uğraştım.İnsan neden yaratıldığını kendi bulmalı :)
Bulamayanlar artık mahşerden geçerken sorarlar :)
Bence tesadüf yoktur. Ama hersey olasılıklara goredir mesela biriyle karsilasip karsilasmayacagimiz olasiliktir belki onunla aynı belki de ayrı yönlerde yürürüz ve bu olasılıklar üst üste katlanarak kaderimizi oluşturur . Ama Allah(c.c) bu olasılıkları ve hangisinin olacağını bilir ve bizi buna göre yaşatır. Kaderi değiştirir gibi düşünürüz davranislarimizla ama Allah(c.c) böyle yapacağımızı bildigi için yine de her şeyi o yönetir.
Bide mesela sağır olarak doğduk diyelim ; hiçbir insan kusursuz olmaz buyuzden adam en iyi yerde oldugunda bile bir kusur mesela milyoner ama hiç mutlu değil olabilir. Önemli olan bu kusurlarla yasamayı öğrenmek ve bu kusurların iyi yanlarını bilmektir. Bu kusurları kötü gibi hissettiren insanlardır. Yani sagirligimizla dalga geçerler vs… Hayat acı diyenler ilk önce kendileri digerlerine iyi davranmalı baktı bir şey olmuyor kendisi iyi olmaya devam etmelidir. Sonuçta kendisi bu davranışları yüzünden cennet/cehenneme gidecektir. Ama ilk bahsettigim gibi bunlar da kadere dahildir.